الشيخ البهائي العاملي (مترجم: على بن طيفور بسطامى)
192
منهاج النجاح في ترجمة مفتاح الفلاح (فارسى)
در باب استغفار از كتاب « كافى » از امام به حق ناطق امام جعفر صادق عليه السّلام كه : انّ رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله كان يتوب الى اللَّه عزّ و جلّ كلّ يوم سبعين مرّة . يعنى : « بدرستى كه رسول خداى صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم رجوع مىنمودند از معاصى و كردار ناشايسته به سوى خدائى كه عزيز است و بزرگ هر روز هفتاد مرتبه » . و همچنين است آنچه اهل سنّت نيز در « صحاح » خود روايت كردهاند كه حضرت پيغمبر - صلوات اللَّه عليه و آله - فرمودهاند كه : انّه ليغان على قلبى ، و انّى لأستغفر بالنّهار سبعين مرّة . يعنى : « بدرستى كه پوشيده مىشود بر دل من « 1 » ، و بدرستى كه من استغفار مىنمايم ، و طلب آمرزش مىكنم از خداى خود ، و رجوع مىكنم به سوى او از معاصى در روز هفتاد مرتبه » . مترجم گويد : « ببايد دانست كه مصنّف - قدّس سرّه - در حاشيه ايراد نموده و در « اربعين » خود نيز ذكر كرده كه : قاضى بيضاوى صاحب تفسير « انوار التّنزيل » در كتاب « شرح مصابيح » كه هم از مصنّفات اوست جايى كه شرح حديث پيغمبر - صلوات اللَّه عليه و آله - كه انّه ليغان على قلبى و انّى لأستغفر اللَّه في اليوم مائة مرّة مىنمايد گفته است كه : « غين » در لغت به معنى « غيم و ابر » استعمال يافته ، و غان على كذا به معنى « غطّى عليه » است . و ابو عبيده كه از ائمّهء لغت است برين وجه اين حديث را معنى گفته است : بدرستى كه در پوشيد دل من چيزى را كه مىپوشيد او را « 2 » » . و از اصمعى به من رسيده است كه از معنى اين حديث از او سؤال كردند ، در جواب آن به سائل گفت : در باب دل كه روايت شده است ؟ گفت : در باب دل پيغمبر - صلوات اللَّه عليه و آله - . اصمعى گفت : اگر غير دل پيغمبر - صلوات اللَّه عليه و آله - مىبود ، در مقام تفسير آن از براى تو در مىآمدم ، نهايتش چون دل پيغمبر - صلوات اللَّه عليه و آله - است جسارت بر تفسير آن نمىكنم .
--> ( 1 ) يعنى كدورتها و غبارهائى ( از غفلت ) روى دلم مىنشيند . ( 2 ) ترجمهء صحيح كلام وى چنين است : « چيزى دلم را مىپوشاند كه همچون لباس آن را فرا مىگيرد » .